نمايندگى ولى فقيه سپاه پاسداران انقلاب اسلامى
49
اصطلاحات نظامى در فقه اسلامى ( فارسى )
« يا ايُّهَا الَّذينَ آمَنُوا خُذُوا حِذْرَكُمْ » « 1 » اى كسانى كه ايمان آوردهايد ! آمادگى خود را ( در برابر دشمن ) حفظ كنيد . آيه ديگر كه نماز خوف را تشريح مىكند مىفرمايد : « . . . وَ لْيَأْخُذُوا حِذْرَ هُمْ وَ اسْلِحَتِكُمْ . . . » « 2 » و بايد هوشيارى خويش را حفظ و سلاحهايشان را ( در حال نماز ) با خود حمل كنند . با توجه به دو آيه مذكور « حذر » به معنى مراقبت در برابر خطر و رعايت احتياط و حفظ هوشيارى است . به اين دليل كه در آيه دوّم حذر كنار سلاح آمده است . بنابراين آماده سازى همهء لوازم از قبيل : كسب اطلاعات ، اسلحه ، تعليمات ، نقشه جنگى ، تعيين فرمانده ، تداركات ، مواصلات و تمام عوامل و اسباب و مقدماتى كه باعث پيروزى در جنگ است را فرا مىگيرد . گرچه بعضى از مفسران همچون طبرسى ، « 3 » گفتهاند : اگر حذر رابه معنى اسلحه بگيريم . با مقياسهاى كلام عرب سازگار است ، امّا چنان كه از كتابهاى لغت و تفسير استفاده مىشود ، اسلحه يكى از مصداقهاى آن است . حَرب حرب در مقابل صلح به معنى جنگ و ستيز است . حضرت على ( ع ) فرمود : « فَخُذُوا لِلْحَرْبِ اهْبَتَها ، وَ اعِدُّوا لَها عُدَّتَها ، فَقَدْ شَبَّ لَظاها ، وَ عَلاسَناها وَ اسْتُشْعِرُوا الصَّبْرَ فَانَّهُ ادْعى الَى النَّصْرِ » « 4 » پس براى جنگ آماده شويد و لوازم آن را فراهم كنيد كه آتش كارزار افروخته شده و شعلههاى آن بلند گشته است . شكيبايى و استقامت را شعار خود سازيد ، كه مهمترين راه رسيدن به فتح و پيروزى و غلبه بر دشمن ، شكيبايى است .
--> ( 1 ) - نساء ( 4 ) ، آيهء 70 . ( 2 ) - همان ، آيهء 102 . ( 3 ) - مجمع البيان ، ج 3 ، ص 73 ، بيروت . ( 4 ) - نهج البلاغه ، خطبه 26 ، ص 92 .